|
|
|
|
|
خجسته سالروز ميلاد با برکت هشتمين اختر تابناک آسمان امامت و ولايت، حضرت علي بن موسي الرضا (عليه آلاف التحية و الثناء) را به محضر مقدس حجة ابن الحسن (عليه السلام) و همه ارادتمندان خاندان رسالت تبريک و تهنيت مي گوييم |
||
|
|
|
|
|
قال رسول الله صلي الله عليه و آله و سلم: «ستدفن بضعة مني بخراسان. مازارها مكروب الا رفع الله كربته و لا مذنب الا غفر الله ذنوبه» به زودي پارهاي از تن من در خراسان دفن خواهد شد هيچ دل غميني او را زيارت نكند مگر آنكه غمش را خداي متعال برطرف كند و هيچ گنهكاري او را زيارت نكند مگر آنكه خداوند گناهان او را ببخشد. (عيون الاخبار الرضا، ج2، ص257)
قال الرضا عليه السلام: «من زارني علي بعد داري و مزاري اتيته يوم القيامة في ثلاثة مواطن حتي اخلصه من اهوالها اذا تطايرت الكتب يميناً و شمالاً و عند الصراط و عند الميزان.» كسي كه با دوري راه، خانه و مزارم را زيارت كند در عوض اين كارش، روز قيامت در سه جا براي دستگيري نزد او خواهم آمد و او را از بيم و گرفتاري در آن مكانهاي خطرناك قيامت رهايي خواهم بخشيد. 1. هنگامي كه نامههاي اعمال بندگان به راست و چپ پراكنده شوند به داد او خواهم رسيد. 2. در كنار پل صراط با او خواهم بود. 3. هنگام سنجش اعمال تنهايش نميگذارم. (وسائل الشيعه، ج10، ص433)
امام رضا عليه السلام: ... هذه البقعة روضة من رياض الجنة و مختلف الملائكه لايزال فوج ينزل من السماء و فوج يصعد الي ان ينفخ في الصور. اين بارگاه باغي از بوستانهاي بهشت است و محل آمد و رفت فرشتگان آسمان.همواره گروهي از ملائكه فرود ميآيند و گروهي بالا ميروند تا وقتي كه در صور دميده شود. (بحار، ج102، ص44) |
||
|
|
|
|
|
چشم ها پرسش بی پاسخ حیرانی ها دست ها تشنه تقسیم فراوانی ها با گل زخم، سر راه تو آذین بستیم داغ های دل ما جای چراغانی ها حالیا دست کریم تو برای دل ما سر پناهی ست در این بی سر و سامانی ها وقت آن شد که به گل حکم شکفتن بدهی ای سر انگشت تو آغاز گل افشانی ها فصل تقسیم گل و گندم و لبخند رسید فصل تقسیم غزل ها و غزل خوانی ها سایه امن کسای تو مرا بر سر و بس تا پناهم دهد از وحشت عریانی ها چشم تو لایحه روشن آغاز بهار |
||
|
|
|
|
|
چه بايد كرد؟ تحليلى بر رشد مقالات ايران در مجلات زير پوشش آى اس آى (ISI) دكتر مهدى گلشنى دكتر اكبر حيدرى ادامه مطلب |
||
|
|
|
|
|
با توجه به اينكه دانش آموز هستم با چه كسانى معاشرت كنم و چه نصيحتى مي فرماييد؟ بسمه تعالى؛ بدانيد كه جوانى سرمايه بزرگى است ولى زودگذر كه قابل برگشت نيست لذا از افرادى كه معاشرت با آنان عمر انسان را هدر مىدهد بپرهيزيد و در انجام وظائف شرعى و تحصيل كمالات كوشا باشيد و با ياد خدا و عنايت به حساب قيامت و توجه و توسل به ائمه اطهار (عليهم السلام) سعادت دنيا و آخرت خود را تضمين كنيد، والله الهادى الى سواء السبيل.
مرحوم آیت الله العظمی میرزا جواد آقا تبریزی منبع |
||
|
|
|
|
|
لحظه ای تامل بخاري به سندش از نعيم نقل كرده كه از ابن عمر سؤال شد: شخص مُحرم مگسي را به قتل ميرساند، حكمش چيست؟ در جواب گفت: اهل عراق از مگسي سؤال ميكنند در حالي كه فرزند دختر رسول خدا (صلي الله عليه وآله) را به قتل رساندهاند. پيامبر (صلي الله عليه وآله) فرمود: “حسن و حسين دو ريحانه من از اين دنيايند
|
||
|
|
|
|
|
(1) سورهٴ انفال، آيهٴ 63. |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
![]() ولادت با سعادت کريمه اهل بيت، دختر گرامي امام کاظم (عليه السلام)، حضرت فاطمه معصومه (سلام الله عليها) مبارک باد |
||
|
|
|
|
![]() .... ساعت ده شب در حالي که سکوت همه جا را فرا گرفته بود بر بالينشان حاضر شدم، در حالي كه نور وجودش را فراگرفته بود آرام در حال ذكر بود، آخرين لحظات خود را می گذراند، .... ادامه مطلب |
||
|
|
|
|
بسمه تعالى؛ فرزندان مردم در دست شما امانت هستند در حفظ امانت كوشا باشيد. دلهاى نونهالان آماده پذيرش هر گونه تلقينى است سعى كنيد كه با زبان كودكانه حقايق فطرى دين را به آنان بياموزيد و آنان را با مهر و عطوفت نسبت بخود و تعاليم الهى مهربان كنيد تا سخن حقّ هر چه بيشتر در دلهاى پاكشان جايگزين شده جزء جانشان گردد، خداوند بشما توفيق روزافزون عطا فرمايد، والله الموفق.
مرحوم آیت الله العظمی میرزا جواد آقا تبریزی منبع
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
![]() شهادت امام جعفر صادق علیه السلام بر شیعیان آن امام همام تسلیت باد.
ادامه مطلب را کلیک نمایید.
ادامه مطلب |
||
|
|
|
|
![]() مستكبران، گاهى زرق و برق و جلوههاى مادى را به رخ مردم مىكشند، همانگونه كه فرعون مىگفت: «أليس لى مُلك مصر وهذه الانهار تجرى من تحتى» آيا حكومت مصر از آنِ من نيست؟ آيا نمىبينيد كه اين نهرها از زير كاخ من جارى است؟ |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
عارف نامي مرحوم حاج سيدهاشم
من تعجّب ميكنم از اين دسته از سالكين كه مكاشفه ميخواهند! چشم باز كنند، همۀ اين عالم مكاشفات است. مكاشفه تنها ديدن صورت در زاويه بصورت خاصّ يا حالت استثنائي نيست؛ هر چه كشف از اراده و اختيار و علم و قدرت و حيات حضرت حقّ كند مكاشفه است. چشم باز كن و بنگر كه اين عالم خارج، هر ذرّهاش مكاشفه است، و حاوي عجائب و غرائب كه فكر را به منتهاي آن دسترس نيست. |
||
|
|
|
|
|
باسمه تعالي فراخوان دعوت به همکاري عضو هيأت علمي دانشکده معارف اسلامي و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق-عليهالسلام- براي تکميل اعضاي هيأت علمي خود از واجدين شرايط ذيل دعوت به همکاري مينمايد: 1- داشتن دکتري تخصصي(PhD) در يکي از رشتههاي تاريخ و يا تاريخ و تمدن اسلامي، انسانشناسي(مردمشناسي)، جامعهشناسي يا رشتههاي مرتبط (مطالعات فرهنگي، مطالعات رسانهاي، مديريت رسانهاي، ارتباطات بينالملل، ارتباطات بينفرهنگي، حقوق فرهنگ و ارتباطات) 2- برخورداري از پيشينة فعاليت آموزشي قابل قبول؛ 3- انجام پژوهشهاي ميانرشتهاي بويژه در حوزة مباحث اسلامي، ايران و جهان اسلام 4- صلاحيتهاي عمومي و اخلاقي 5- جنسيت: مذکر داوطلبان ميتوانند درخواست رسمي خود را به همراه گزارشي از پيشينة فعاليتهاي آموزشي، پژوهشي و اجرايي حداکثر تا پايان آذر ماه 1386 به يکي از دو نشاني زير ارسال نمايند: 1- تهران، بزرگراه شهيد چمران، پل مديريت، دانشگاه امام صادق-عليهالسلام- دانشکده معارف اسلامي و فرهنگ و ارتباطات. 2- پست الکترونيک icc@isu.ac.ir 3- براي کسب اطلاعات بيشتر با شماره تلفن 88094913 روزهاي شنبه تا چهارشنبه از ساعت 8 تا 12 ظهر تماس حاصل نمايند. دانشکده معارف اسلامي و فرهنگ و ارتباطات 8/7/1386 |
||
|
|
|
|
در مورد صراط مستقيم كه با حركت در آن از راههاي انحرافي مصون ميمانيم توضيح دهيد. صراط مستقيم دين خدا است، جايي است كه شيطان كمين كرده است. كسي كه با معرفت و اهل مراقبت است، ميداند راهي كه ميرود صراط مستقيم است يا نه. اگر يك مقدار از راه را انسان با اخلاص طي كند بقيه راه را با عنايت خدا ميپيمايد. شيطان هم در راه مستقيم كمين كرده و الاّ كج راهه را شيطان خودش اداره ميكند. يعني كساني كه بر اثر شيطنت شيطان اغوا شدهاند در كجراهه هستند. شيطان گفت من خودم در صراط مستقيم به كمين هستم. ”لاَقْعُدنّ لَهُمْ صِراطَكَ المُسْتَقيم“(١) ولي ذات اقدس اله وعده داد كه اگر شما يك مقداري جلوي شيطنت شيطان را بگيريد نصرت الهي شامل حال شما خواهد شد. فرمود: ”وَمَن يُؤمن باللّهِ يَهَدِ قَلْبَهُ“(٢) يا ”وَ إنْ تُطيعُوهُ تَهْتَدُوا“(٣) يعني كسي كه در مراحل ابتدايي به خدا ايمان بياورد و از خدا و رسولش اطاعت نمايد پاداش او اين است كه صراط مستقيم را به آساني طي ميكند. ”اَمّا مَنْ اَعْطي وَاتّقَي وَصَدّقَ بِالحُسْني فَسَنُيسّرهُ للْيُسري“(٤) اگر كسي با تقوا بود و در راه خدا انفاق كرد ما انجام كارهاي خير را برايش آسان ميكنيم. بنابراين براي پيمودن صراط مستقيم بعد از معرفت بايد كمي انسان خالصانه حركت كند، بقيهاش به آساني طي خواهد شد. ………………………………………………………………………… (١) سوره اعراف، آيه ١٦. (٢) سوره تغابن، آيه ١١. (٣) سوره نور، آيه ٥٤. (٤) سوره ليل، آيه ٦. منبع |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
رهبر معظم انقلاب درگذشت دكتر قيصر امين پور را تسليت گفتند
در پي درگذشت شاعر برجسته و خلاق انقلاب دكتر قيصر امين پور ، حضرت آيت الله خامنهاي رهبر معظم انقلاب اسلامي ، پيام تسليت صادركردند. به گزارش ایرنا ، متن پيام رهبر معظم انقلاب اسلامي به اين شرح است : بسم الله الرحمن الرحيم با اندوه و دريغ ، خبر تلخ درگذشت شاعر فرزانه انقلاب دكتر قيصر امين پور را دريافت كردم. از دست دادن او براي اينجانب و براي همه اصحاب شعر و ادب ، خسارتبار است. او شاعري خلاق و برجسته بود و همچنان به سمت قلههاي اين هنر بزرگ پيش ميرفت. درگذشت او آرزوهايي را خاك كرد ، ولي راه فتح قلهها را اميد است دوستان و ياران نزديك و شاگردان اين عزيز ، ادامه دهند. او و دوستانش نخستين رويشهاي زيبا و مبارك انقلاب در عرصه شعر بودند و بخش مهمي از طراوت و جلوه اين بوستان ، مرهون ظهور و رشد آن عزيز و ديگر دوستان همراه اوست. خداوند پاداش خوبيهاي او را امروز كه بيش از گذشته به آن نيازمند است ، با كرم و فصل به او برگرداند و او را در آغوش رحمت و مغفرت خويش بگيرد. به خاندان و بازماندگان و دوستان و شاگردان آن عزيز صميمانه تسليت ميگويم. سيد علي خامنهاي
9 آبان 1386 براي شادي روح دكتر قيصر امين پور عصر صلوات را به خانه هاي خود بياوريم.
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
انسان همواره در امتحان است؛ امتحان در گفتن، نوشتن، خواندن، ديدن، گوش فرادادن. انسان هم در توانگري و هم در تهيدستي مورد آزمون قرار مي گيرد، ولي مي پندارد كه توانگري اكرام است و تهيدستي تحقير: (فاما الانسان اذا ما ابتله ربّه فاكرمه و نعّمه فيقول ربّي اكرمن)(1). هرگز چنين نيست، بلكه هر دو امتحان الهي است. پس همه مسائل اعم از معنوي و مادّي امتحان است. 1 ـ سوره فجر، آيه 15. مأخذ: تفسير موضوعي، ج 6، ص 353. خواستن غير از خواندن است يكي از بهترين مظاهر توحيد دعاست. انسان بايد خدا را بخواند. ادب عبوديت اقتضا ميكند كه انسان از ربّش چيزي طلب نكند و فقط او را بخواند و تحميد و ثنا كند. البته در برخي از روايات از اوساط مؤمنان خواسته شده است كه همه چيز را از خداوند بخواهند، خواستن غير از خواندن است. آنان كه به مقام تسليم بار يافتند همواره خدا را ميخوانند، بدون آن كه چيزي از او بخواهند و اگر دستور خواستن رسيده است يا ناظر به اوساط است، نه اوحدّي از موحدان و يا اگر موحدان كامل هم چيزي ميخواهند براي جنبه عبادي خواستن است چون خودِ درخواست يك نحوه بندگي است وگرنه آنان از خدا چيزي طلب نميكنند، زيرا به مقام تسليم محض رسيدهاند. مأخذ: تفسير موضوعي، ج 6، ص 275.
هر كس در گرو كار خويش است و انسان تبهكار نيز، در گرو كبريا طلبي است: (كل نفس بما كسبت رهينة)(1)؛ آنان كه خدا را اطاعت نكردند، بدهكارند و بدهكار بايد گرو بسپارد. اگر كسي حق الله را بر عهده داشت، تنها گروي كه ازاو قبول ميشود، خود اوست. انسانِ در گرو كارهاي بد، دستش باز نيست تا بتواند درست كوشش كند چنانكه فكرش آزاد نيست تا بتواند درست بينديشد و چشمش باز نيست تا بتواند درست ببيند. اين كه عدّه اي با داشتن چراغهاي فراوان يعني ادلّه عقلي و نقلي راه را نمي بينند و بيراهه ميروند، براي آن است كه در گرو رفتارهاي ناپسند پيشين خود بوده، دربند هستند و قدرت تفكر آزاد ندارند. البته اين گرو بودن در قيامت ظهور مي كند. پس سرّ اين كه نصايح سودمند ناصحان الهي در برخي اثر نمي كند، اين است كه آزاد نيستند. 1 ـ سوره مدثر، آيه 38. مأخذ: تفسير موضوعي، ج 6، ص 329 |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
قَالَ الْفَرَزْدَقُ: لَقِيَنِي الْحُسَيْنُ عليهالسلام فِي مُنْصَرَفِي مِنَ الْكُوفَه. فَقَالَ: مَا وَرَاكَ يَا أَبَا فِرَاسٍ؟! قُلْتُ: أَصْدُقُكَ؟! قَالَ عليهالسلام: الصِّدْقَ أُرِيدُ! قُلْتُ: أَمَّا الْقُلُوبُ فَمَعَكَ، وَأَمَّا السُّيُوفُ فَمَعَ بَنِي أُمَيَّه؛ وَالنَّصْرُ مِنْ عِنْدِ اللَهِ. قَالَ: مَا أَرَاكَ إلَّا صَدَقْتَ! النَّاسُ عَبِيدُ الدُّنْيَا وَالدِّينُ لَغْوٌ عَلَي أَلْسِنَتِهِمْ، يَحُوطُونَهُ مَا دَرَّتْ بِهِ مَعَايِشُهُمْ؛ فَإذَا مُحِّصُوا بِالْبَلآءِ قَلَّ الدَّيَّانُونَ. «فرزدق ميگويد: چون از درنگ در كوفه انصراف پيدا كرده، باز ميگشتم، حسين عليه السّلام مرا در راه ديدار كرد و گفت: اي أبوفراس! پشت سرت چه خبر بود؟ گفتم: راستش را به تو بگويم؟! فرمود: آري، من راستش را ميخواهم! گفتم: دلهاي كوفيان همه با توست؛ وليكن شمشيرهايشان همه بر كمك و مساعدت بني اُميّه است؛ و ياري و نصرت هم از جانب خداست! فرمود: آري! اين سخني است كه تو از روي صدق و راستي گفتي! مردم همگي بردگان و بندگان مال دنيا هستند؛ و تلفّظ به دينداري فقط كلام لغو و بیمحتوائي است كه بر سر زبانهايشان جاري است. پاسداري از دينشان فقط در محدودهاي است كه در پرتو آن، معيشتهاي فراوان به دست آورند؛ و چون با غِربال امتحان و ابتلاء آزمايش شوند معلوم ميشود كه دينداران واقعي چه بسيار اندكند.» |
||
|
|
|
|
|
مرحوم آیت الله حاج شیخ حسنعلی نجابت(ره)
دوم رجب سال 1410 قمرى در هنگام تدريس اين بيت حافظ را خواندند: بيدلى در همه ايّام خدا با او بود او نمىديدش و از دور خدايا مىكرد و در قسمتى از شرح آن فرمودند: "چه خوب است انسان اگر قرار است بميرد عارفانه و عاشقانه بميرد". و نيز به بيان شادى بعضى از بزرگانِ سلف هنگام رحلتشان پرداختند و در همان شب جان به جانآفرين تسليم فرمود. مرقد شريف ايشان در شيراز در حرم حضرت امامزاده سيّد ميرمحمّد بن موسى الكاظم(ع) در كنار يار ديرينش حضرت آيتاللَّه شهيد سيّد عبدالحسين دستغيب مىباشد. تا ز ميخانه و مى نام و نشان خواهد بود سر ما خاك ره پير مغان خواهد بود حلقه پير مغان از ازلم در گوش است بر همانيم كه بوديم و همان خواهد بود بر سر تربت ما چون گذرى همّت خواه كه زيارتگه رندان جهان خواهد بود منبع (حافظ) |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
این را هم خود امیرالمومنین یاد دادند در جنگ صفین که عدهای درباره نسب معاویه سخن میگفتند‚ (نسب معاویه را نمیتوانم الآن بازگو کنم) اما حضرت فرمودند: اذکروا معایب افعالهم; من هم از افعال خلفا سخن میگویم نه از شخصیت آنها و مثلاً میگویم که خلیفه دوم برخی احکام پیامبر را تغییر داد و نیز ثابت کردهام برخی از احادیثی که به عایشه نسبت میدهند‚ جعلی است و در تمام عمرم سعی کردهام منصف باشم‚ چراکه انصاف‚ حقایق را آشکار میکند. توصیه میکنم کسانی که شیعه میشوند‚ در ترویج مکتب اهلبیت علیهمالسلام روش جدال احسن را پیش بگیرند و از بیاحترامی و اذیت دیگران خودداری کنند. منبع |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
مرحوم آیت الله حاج شیخ حسنعلی نجابت(ره)
هر كه در راه خدا جان ندهد معلوم نيست حيات ابد نصيبش بشود... وَ مَن لَميَمُت في حُبِّه لَميَعِشْ بِهِ و دُونَ اجتِناءِ النحْلِ ما جَنَتِ النحلُ ( ابن فارض ) هر كس كه در راه محبّت او نميرد زندگى با او را درنيابد؛ براى رسيدن به شيرينى عسل بايد نيش زنبور را چشيد ... اگر در راه محبّت خدا نمردى حيات ابد گيرت نمىآيد... نمىتوانى خدا را دوست بدارى مگر آنكه فانى بشوى ... منبع |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
من نه آن رِندم كه ترك شاهد و ساغر كنم محتسب داند كه من اين كارها كمتر كنم من كه عيب توبه كاران كرده باشم بارها توبه از مِي وقت گل ديوانه باشم گر كنم چون صبا مجموعۀ گُل را به آب لطف شست كج دلم خوان گر نظر بر صفحۀ دفتر كنم عشق دُردانه است و من غوّاص و دريا ميكده سر فرو بردم در آنجا تا كجا سر بر كنم لاله ساغر گير و نرگس مست و برما نام فسق داوري دارم بـســـي يا ربّ كــرا داور كنم بازكش يكدم عنان اي تُرك شهرآشوب من تا ز اشك و چهره، راهت پر زر و گوهر كنم من كه از ياقوت و لعلِ اشك دارم گنجها كي نظر در فيض خورشيد بلند اختر كنم عهد و پيمان فلك را نيست چندان اعتبار عهد با پيمانه بندم شرط با ساغر كنم من كه دارم در گدائي گنج سلطاني بدست كي طمع در گردش گردونِ دون پرور كنم گر چه گردآلودِ فقرم، شرم باد از همّتم گر به آب چشمۀ خورشيد دامنتر كنم عاشقان را گر در آتش ميپسندد لطف دوست تنگ چشمم گر نظر در چشمۀ كوثر كنم دوش لعلش عشوهاي ميداد حافظ را ولي من نه آنم كز وي اين افسانها باور كنم |
||
|
|
|
|
|
حضرت آیت الله جوادی آملی جهاد اكبر و مبارزه با هوس و خيالات، كار آساني نيست. لكن قرآن كريم ما را به اين جهاد اكبر دعوت كرد: ”فَأمّا مَنْ اَعْطي وَاتَّقي وَصَدَّقَ بِالحُسْني فَسَنُيسّرهُ لِلْيُسْري“(١).اگر كسي اوايل، مشكلات را تحمل كند و مراقب خود باشد و محبوب والايي را انتخاب كند آنگاه به ديگران به چشم محبوب نگاه نميكند. اگر كسي قلبش به حبّ خدا مُتيّم بود و ديگران را به عنوان ابزار كار دانست كه خدمت به آنها فضيلت دارد، هرگز مشكلي در كارهاي اجرايي برايش به وجود نميآيد. (١) سوره الليل، آيات ٦ ـ ٧. |
||
|
|
|
|
|
رقّت قلب داريم و ضعف قلب، ممكن است كسي بگويد من در مدت عمرم يك گوسفند را سر نبريدهام يا مرغي را نديدهام كه سر ببرند، اين رقّت قلب نيست بلكه ضعف نفس است. زيرا همين شخص كه ميگويد من تحمل ديدن گوسفند ذبح شده را ندارم وقتي كباب گوسفند را ميخورد و بوي كباب به مشام فقرا ميرسد بيخيال است و قلبش تكان نميخورد و به فكر آنها نيست. رقّت قلب و عاطفه از فضائل انساني است در حالي كه ضعف نفس فضيلت نيست. راهي كه انسان با طيّ آن برابر دستورات الهي خدمتي به خلق خدا انجام ميدهد رقّت قلب است و آن راهي كه با دستورات الهي برابر نيست، ضعف نفس است. رقيق القلب بودن اين است كه انسان وقتي فقيري را ديد واقعاً متأثر بشود، از قيامت و دوزخ كه گفته ميشود، از نابساماني وضع يك عدهاي واقعاً متأثر بشود، اين را ميگويند رقّت قلب. راه رقّت قلب هم گناه نكردن است. از حضرت علي(عليه السّلام) روايت شده است: «ما جَفّتِ الدّمُوع إلاّ لِقَسوَةِ القُلُوب وَ ما قَسّتِ القُلُوبُ إلاّ لِكَثْرَةِ الذّنُوب»(١). چشمها گرفتار خشكي نميشود مگر در اثر قساوت قلب، و قلب گرفتار قساوت نميشود مگر در اثر گناه زياد. ………………………………………………………………………… (١) بحار، ج ٧٠، ص ٥٥. منبع |
||
|
|
|
|||
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
رسالة الفلسفة الأولى – الكندي تجريد المنطق - نصير الدين الطوسي التفكير الفلسفي في الإسلام - عبد الحليم محمود إبن رشد والرشدية (معرب) - إرنست رينان |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
تاريخ الكامل في التاريخ - ابن الأثير المسالك والممالك - عبيد الله بن أحمد بن خرداذبه أبو القاسم المنتظم في التاريخ - ابن الجوزي فتوح البلدان - أحمد بن يحيى بن جابر البلاذري تاريخ الخلفاء - السيوطي الدولة العثمانية عوامل النهوض وأسباب السقوط - د. علي محمد الصلابي تاريخ بيت المقدس - ابن الجوزي صفة جزيرة الأندلس - الحميري مقدمة ابن خلدون - عبد الرحمن بن محمد بن خلدون الحضرمي المفصل في تاريخ العرب قبل الإسلام - د. جواد علي |
||